નમસ્કાર મિત્રો, આજના 26 માર્ચ 2026ના કરંટ અફેર્સ (Current Affairs in Gujarati) અહીં સંપૂર્ણ સમજ સાથે આપવામાં આવ્યા છે, જે ખાસ કરીને GPSC, UPSC, SSC, Banking અને અન્ય સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ માટે ખુબ ઉપયોગી છે.
આજના સમાચારોમાં ગુજરાત દ્વારા સમાન નાગરિક સંહિતા (UCC) બિલ પસાર, કલ્પના સોરેનને મહિલા સશક્તિકરણ પુરસ્કાર, યક્ષગાન કલાકાર સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટનું નિધન, ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026ના વિજેતાઓ, ગ્લોબ નેટવર્કની બેઠક, રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો 2027ની મેજબાની, બેંક ઓફ બરોડાની UPI-લિંક્ડ ઓવરડ્રાફ્ટ સુવિધા, અસમ રાઈફલ્સનો સ્થાપના દિવસ, પાઇપલાઇન સંશોધન આદેશ અને આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ દ્વારા RCBનું સંપૂર્ણ સ્વામિત્વનો સમાવેશ થાય છે.
1. ગુજરાતમાં સમાન નાગરિક સંહિતા (UCC) બિલ પસાર
ગુજરાત વિધાનસભાએ તાજેતરમાં સમાન નાગરિક સંહિતા (Uniform Civil Code – UCC) બિલ 2026 પસાર કર્યું. આ બિલને મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ દ્વારા વિધાનસભામાં રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું.
મહત્વપૂર્ણ તથ્યો:
- ઉત્તરાખંડ (ફેબ્રુઆરી 2024) બાદ ગુજરાત UCC લાગુ કરનારું ભારતનું બીજું રાજ્ય બન્યું છે.
- ગુજરાતમાં આ બિલ માર્ચ 2026માં પસાર થયું.
- નોંધ: ગોવા રાજ્યમાં આઝાદી પહેલાથી જ UCC લાગુ છે, જ્યાં તેને ગોવા સિવિલ કોડ અથવા પોર્ટુગીઝ સિવિલ કોડ કહેવામાં આવે છે. આ કાયદો પોર્ટુગલના શાસન દરમિયાન 1867માં લાગુ થયો હતો અને 1961માં ગોવા ભારતમાં જોડાયા બાદ પણ ચાલુ રહ્યો.
સમાન નાગરિક સંહિતા (UCC) શું છે?
વ્યાખ્યા:
- UCC એટલે તમામ નાગરિકો માટે એકસમાન સિવિલ કાયદા લાગુ કરવા.
- હાલમાં ભારતમાં લગ્ન, છૂટાછેડા, સંપત્તિના વારસા અને દત્તક લેવા જેવા પારિવારિક મામલાઓ માટે જુદા-જુદા ધર્મોના પર્સનલ લો (Personal Laws) લાગુ છે (જેમ કે હિન્દુ મેરેજ એક્ટ, મુસ્લિમ પર્સનલ લો વગેરે).
UCC નો ઉદ્દેશ્ય:
- આ તમામ અલગ-અલગ ધાર્મિક કાયદાઓની જગ્યાએ સમગ્ર દેશ માટે એક જ નિષ્પક્ષ અને સમાન કાયદો લાગુ કરવાનો છે.
બંધારણીય સંદર્ભ
| અનુચ્છેદ | 44 |
| ભાગ | ભાગ IV – રાજ્ય નીતિના નિર્દેશક સિદ્ધાંતો (DPSP) |
| જોગવાઈ | “રાજ્ય સમગ્ર ભારતના નાગરિકો માટે સમાન નાગરિક સંહિતા સુરક્ષિત કરવાનો પ્રયાસ કરશે.” |
મહત્વપૂર્ણ: DPSP (ભાગ IV) કોર્ટ દ્વારા લાગુ કરી શકાય તેવા (Enforceable) નથી, પરંતુ રાજ્ય દ્વારા કાયદો બનાવવા માટે તે માર્ગદર્શક સિદ્ધાંતો છે.
UCC અંગે મહત્વપૂર્ણ તથ્યો
| ઉત્તરાખંડ | પ્રથમ રાજ્ય (ફેબ્રુઆરી 2024) | આઝાદી બાદ UCC લાગુ કરનારું પ્રથમ રાજ્ય |
| ગુજરાત | બીજું રાજ્ય (માર્ચ 2026) | ઉત્તરાખંડ બાદ બીજું રાજ્ય |
| ગોવા | આઝાદી પહેલાંથી (1867) | પોર્ટુગીઝ સિવિલ કોડ હેઠળ UCC લાગુ |
UCCના સમર્થકોની દલીલો:
- લિંગ સમાનતા: તમામ ધર્મોની મહિલાઓ માટે સમાન અધિકારો
- રાષ્ટ્રીય એકતા: વિવિધ ધાર્મિક કાયદાઓને બદલે એકસમાન કાયદો
- આધુનિકતા: 21મી સદીની જરૂરિયાતો સાથે સુસંગત
UCCના વિરોધીઓની દલીલો:
- ધાર્મિક સ્વતંત્રતા: અનુચ્છેદ 25 હેઠળ ધર્મની સ્વતંત્રતાનો હવાલો
- સાંસ્કૃતિક વિવિધતા: વિવિધ સમુદાયોની પરંપરાઓનું રક્ષણ
- સંવિધાનિક માળખું: ધર્મનિરપેક્ષતાના સિદ્ધાંત સાથે સંઘર્ષ
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- UCC લાગુ કરનાર પ્રથમ રાજ્ય: ઉત્તરાખંડ (ફેબ્રુઆરી 2024)
- UCC લાગુ કરનાર બીજું રાજ્ય: ગુજરાત (માર્ચ 2026)
- આઝાદી પહેલાંથી UCC ધરાવતું રાજ્ય: ગોવા (ગોવા સિવિલ કોડ, 1867)
- બંધારણીય અનુચ્છેદ: અનુચ્છેદ 44 (DPSP)
- ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી: ભૂપેન્દ્ર પટેલ
2. કલ્પના સોરેનને BRICS મહિલા સશક્તિકરણ પુરસ્કાર
ઝારખંડની વિધાનસભા સભ્ય (MLA) કલ્પના સોરેનને તાજેતરમાં Women Empowerment Trailblazers Award 2026થી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા.
પુરસ્કારની વિગતો
| પુરસ્કારનું નામ | Women Empowerment Trailblazers Award 2026 |
| પુરસ્કાર વિજેતા | કલ્પના સોરેન (MLA, ઝારખંડ) |
| સ્થળ | નવી દિલ્હી |
| સમારોહ | BRICS CCI Women Empowerment Annual Women Summit 2026 |
| પુરસ્કારનું કારણ | રાજ્યમાં મહિલા સશક્તિકરણ અને સમુદાય વિકાસમાં યોગદાન |
| ખાસ ભાર | ગરીબ મહિલાઓના સશક્તિકરણ અને સમાવેશી વિકાસ (Inclusive Growth) |
BRICS CCI અને WE સમિટ વિશે
BRICS CCI (Chamber of Commerce & Industry):
- સંપૂર્ણ નામ: BRICS Chamber of Commerce and Industry
- ઉદ્દેશ્ય: BRICS દેશો (Brazil, Russia, India, China, South Africa) વચ્ચે વ્યાપાર અને સહયોગ વધારવો
- WE સમિટ: Women Empowerment (WE) Summit મહિલાઓના નેતૃત્વ અને વિકાસ પર કેન્દ્રિત છે
BRICS દેશો:
| B | Brazil |
| R | Russia |
| I | India |
| C | China |
| S | South Africa |
BRICS વિશે:
- સ્થાપના: 2006 (રશિયામાં પ્રથમ શિખર સંમેલન)
- મુખ્યાલય: શાંઘાઈ, ચીન (નવા વિકાસ બેંક – NDB)
- શિખર સંમેલન: વાર્ષિક
કલ્પના સોરેન વિશે
| હોદ્દો | ઝારખંડ વિધાનસભા સભ્ય (MLA) |
| રાજકીય પક્ષ | ઝારખંડ મુક્તિ મોરચા (JMM) |
| પતિ | હેમંત સોરેન (ઝારખંડના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી) |
| વિધાનસભા બેઠક | ગાંડે (Gandey), ઝારખંડ |
| કાર્યક્ષેત્ર | મહિલા સશક્તિકરણ, સમુદાય વિકાસ |
ઝારખંડ વિશે:
| રાજધાની | રાંચી |
| રચના | 15 નવેમ્બર 2000 (બિહારમાંથી અલગ) |
| મુખ્યમંત્રી | હેમંત સોરેન (હાલમાં) |
| વિધાનસભા | 81 બેઠકો |
| લોકસભા | 14 બેઠકો |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- પુરસ્કાર વિજેતા: કલ્પના સોરેન
- પુરસ્કાર: Women Empowerment Trailblazers Award 2026
- સમારોહ: BRICS CCI Women Empowerment Annual Women Summit 2026
- સ્થળ: નવી દિલ્હી
- BRICS દેશો: Brazil, Russia, India, China, South Africa
3. યક્ષગાન કલાકાર સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટનું નિધન
પ્રખ્યાત યક્ષગાન કલાકાર સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટનું 88 વર્ષની વયે નિધન થયું. તેઓ કર્ણાટકના એક મહાન પરંપરાગત કલાકાર હતા.
સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટ વિશે
| નામ | સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટ |
| શૈલી | ટેન્કુ તિટ્ટુ (Tenku Thittu) |
| પ્રદર્શન અવધિ | 55+ વર્ષ |
| જન્મસ્થળ | કર્ણાટક |
પુરસ્કારો:
| સંગીત નાટક અકાદમી પુરસ્કાર | 2016 |
| કર્ણાટક રાજ્યોત્સવ પુરસ્કાર | 2008 |
યક્ષગાન (Yakshagana) વિશે વિસ્તૃત માહિતી
યક્ષગાન શું છે?
- યક્ષગાન કર્ણાટકનો એક પરંપરાગત લોક નાટ્ય સ્વરૂપ (Folk Theatre Form) છે.
- તેમાં નૃત્ય, સંગીત, સંવાદ અને રંગબેરંગી વસ્ત્રોનો અદ્ભુત સમન્વય હોય છે.
- આ કલા સ્વરૂપ 500 વર્ષથી વધુ જૂનું માનવામાં આવે છે.
યક્ષગાનની બે મુખ્ય શૈલીઓ:
| બડાગુ તિટ્ટુ (Badagu Thittu) | ઉત્તર કર્ણાટક | ભારે વસ્ત્રો, વિસ્તૃત અભિનય |
| ટેન્કુ તિટ્ટુ (Tenku Thittu) | દક્ષિણ કર્ણાટક | વધુ લવચીક નૃત્ય હલનચલન, હળવા વસ્ત્રો |
સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટ ટેન્કુ તિટ્ટુ શૈલીના પ્રમુખ કલાકાર હતા.
ભારતના મુખ્ય શાસ્ત્રીય અને લોક નૃત્યો
| યક્ષગાન | કર્ણાટક | લોક નાટ્ય |
| કથકલી | કેરળ | શાસ્ત્રીય |
| કુચિપુડી | આંધ્ર પ્રદેશ | શાસ્ત્રીય |
| ઓડિસી | ઓડિશા | શાસ્ત્રીય |
| ભરતનાટ્યમ | તમિલનાડુ | શાસ્ત્રીય |
| કથક | ઉત્તર ભારત | શાસ્ત્રીય |
| મણિપુરી | મણિપુર | શાસ્ત્રીય |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- કલાકાર: સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટ
- કલા સ્વરૂપ: યક્ષગાન
- શૈલી: ટેન્કુ તિટ્ટુ
- પુરસ્કારો: સંગીત નાટક અકાદમી (2016), કર્ણાટક રાજ્યોત્સવ (2008)
- રાજ્ય: કર્ણાટક
4. ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026 – અનાહત સિંહ અને અભય સિંહની જીત
ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026નું આયોજન મુંબઈમાં કરવામાં આવ્યું હતું. આ ટૂર્નામેન્ટ Professional Squash Association (PSA) હેઠળ આયોજિત કરવામાં આવી હતી અને તેને Squash Rackets Federation of India (SRFI) દ્વારા હોસ્ટ કરવામાં આવી હતી.
ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026ના વિજેતાઓ
| મહિલા એકલ | અનાહત સિંહ | હાના મોઆતાઝ (ઈજિપ્ત) | 3-1 |
| પુરુષ એકલ | અભય સિંહ | વીર ચોતરાણી (ભારત) | 3-0 |
મહત્વપૂર્ણ:
- અનાહત સિંહે લગાતાર બીજી વખત (Second Consecutive) ઈન્ડિયન ઓપનનું ખિતાબ જીત્યું.
- પુરુષ વર્ગમાં ભારતીય ખેલાડીઓ વચ્ચેની ફાઇનલમાં અભય સિંહે વીર ચોતરાણીને હરાવ્યા.
અનાહત સિંહ વિશે વિસ્તૃત માહિતી
| ઉંમર | 18 વર્ષ |
| મૂળ | દિલ્હી |
| રમત | સ્ક્વોશ (Squash) |
અનાહત સિંહની મુખ્ય સિદ્ધિઓ:
| સૌથી યુવા એશિયન | વોશિંગ્ટનમાં PSA World Tour Bronze Event જીતીને World Top-20માં પહોંચનારી સૌથી યુવા એશિયન |
| કારકિર્દીનો પ્રથમ PSA ખિતાબ | PSA Bronze-level Title |
| સ્ક્વોશ વર્લ્ડ કપ | ભારતની પ્રથમ સ્ક્વોશ વર્લ્ડ કપ વિજેતા ટીમનો ભાગ |
| કોમનવેલ્થ ગેમ્સ 2022 | 14 વર્ષની ઉંમરે ભારતીય ટુકડીના સૌથી યુવા ખેલાડી (બર્મિંગહામ, ઈંગ્લેન્ડ) |
અભય સિંહ વિશે
| રમત | સ્ક્વોશ (Squash) |
| સિદ્ધિ | ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026 પુરુષ એકલ ખિતાબ |
| ફાઇનલ | વીર ચોતરાણીને 3-0થી હરાવ્યા |
સ્ક્વોશ રેકેટ્સ ફેડરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (SRFI) વિશે
| સ્થાપના | 1975 |
| મુખ્યાલય | ચેન્નઈ, તમિલનાડુ |
| અધ્યક્ષ | દેબેન્દ્ર પ્રસાદ (વર્તમાન) |
| ઉદ્દેશ્ય | ભારતમાં સ્ક્વોશ રમતનો વિકાસ અને પ્રચાર |
PSA (Professional Squash Association) વિશે:
- વિશ્વભરમાં સ્ક્વોશ રમતનું વ્યાવસાયિક સંચાલન કરતી સંસ્થા.
- સ્થાપના: 1975
- મુખ્યાલય: લંડન, યુકે
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- મહિલા એકલ વિજેતા: અનાહત સિંહ
- પુરુષ એકલ વિજેતા: અભય સિંહ
- સ્થળ: મુંબઈ
- સંચાલક: Professional Squash Association (PSA)
- આયોજક: Squash Rackets Federation of India (SRFI)
5. ગ્લોબ નેટવર્કની 12મી સ્ટીયરિંગ કમિટી બેઠક
ભારતે નવી દિલ્હીમાં 23થી 25 માર્ચ 2026 સુધી ગ્લોબ નેટવર્ક (Globe Network) ની 12મી સ્ટીયરિંગ કમિટી બેઠકની મેજબાની કરી.
ગ્લોબ નેટવર્ક (Globe Network) વિશે વિસ્તૃત માહિતી
શું છે ગ્લોબ નેટવર્ક?
- ગ્લોબ નેટવર્ક એ ભ્રષ્ટાચાર સામે લડતી એન્ટી-કરપ્શન લો એન્ફોર્સમેન્ટ ઓથોરિટીઝનું એક વૈશ્વિક નેટવર્ક છે.
- તે એક આંતરરાષ્ટ્રીય પ્લેટફોર્મ છે જ્યાં વિવિધ દેશોની એજન્સીઓ ભ્રષ્ટાચારના કેસો પર સહયોગથી કામ કરે છે.
| સ્થાપના | 2020 (સાઉદી અરેબિયાની G20 અધ્યક્ષતા દરમિયાન Riyadh Initiative હેઠળ) |
| કાર્યક્ષેત્ર | UN Convention Against Corruption (UNCAC) હેઠળ |
| સભ્ય દેશો | 135 દેશો |
| ભારતનો પ્રવેશ | 2022 |
બેઠકની વિગતો
| બેઠક | 12મી સ્ટીયરિંગ કમિટી બેઠક |
| સ્થળ | નવી દિલ્હી, ભારત |
| તારીખ | 23-25 માર્ચ 2026 |
| ઉદ્દેશ્ય | ભ્રષ્ટાચાર સામે લડવા માટે વૈશ્વિક સહયોગ વધારવો |
| ભાગ લેનાર | CBI અને EDના શીર્ષ અધિકારીઓ |
UN Convention Against Corruption (UNCAC) વિશે
| અપનાવવામાં આવ્યો | 31 ઓક્ટોબર 2003 (UN General Assembly દ્વારા) |
| અમલમાં | 14 ડિસેમ્બર 2005 |
| સભ્ય દેશો | 189 દેશો |
| ભારતની ભાગીદારી | 2011માં સંમેલનની પુષ્ટિ કરી |
| મુખ્ય લક્ષણ | ભ્રષ્ટાચાર નિવારણ, જપ્ત કરેલી સંપત્તિનું પરત મેળવવું (Asset Recovery) |
CBI અને ED વિશે
CBI (Central Bureau of Investigation):
| સ્થાપના | 1 એપ્રિલ 1963 |
| મુખ્યાલય | નવી દિલ્હી |
| નિયમનકારી મંત્રાલય | કાર્મિક, લોક ફરિયાદ અને પેન્શન મંત્રાલય |
| કાર્યક્ષેત્ર | ભ્રષ્ટાચાર, આર્થિક ગુનાઓ, વિશેષ ગુનાઓ |
ED (Enforcement Directorate):
| સ્થાપના | 1956 |
| મુખ્યાલય | નવી દિલ્હી |
| નિયમનકારી મંત્રાલય | નાણા મંત્રાલય (વિભાગ: Revenue) |
| કાર્યક્ષેત્ર | FEMA, PMLA હેઠળ નાણાકીય ગુનાઓની તપાસ |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- ગ્લોબ નેટવર્ક સ્થાપના: 2020 (Riyadh Initiative, G20)
- ભારતનો પ્રવેશ: 2022
- કાર્યક્ષેત્ર: UN Convention Against Corruption (UNCAC)
- સભ્ય દેશો: 135
- બેઠક: 12મી સ્ટીયરિંગ કમિટી, નવી દિલ્હી (23-25 માર્ચ 2026)
6. 8મી રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો (CYG) 2027
8મી રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો (Commonwealth Youth Games – CYG) 2027ની મેજબાની માલ્ટા (Malta) કરશે.
8મી રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતોની વિગતો
| એડિશન | 8મી (8th Edition) |
| યજમાન દેશ | માલ્ટા (Malta) |
| સ્થળ | માલ્ટા અને ગોઝો ટાપુઓ (Gozo Islands) |
| ખેલાડીઓ | 74 રાષ્ટ્રમંડળ દેશોના 1,200 યુવા ખેલાડીઓ (14-18 વર્ષ) |
| રમતો | કુલ 8 રમતો |
| નવી રમતો | Sailing અને Water Polo (પ્રથમ વખત શામેલ) |
| વિશેષતા | રમતોના ઇતિહાસનો સૌથી મોટો પેરા-સ્પોર્ટ કાર્યક્રમ |
રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો (Commonwealth Youth Games) વિશે
| પ્રથમ આયોજન | 2000 (એડિનબર્ગ, સ્કોટલેન્ડ) |
| આવૃત્તિ | દર 4 વર્ષે |
| ખેલાડીઓની ઉંમર | 14-18 વર્ષ |
| ઉદ્દેશ્ય | યુવા ખેલાડીઓને વૈશ્વિક પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડવું |
| મહત્વ | ભવિષ્યના ઓલિમ્પિક-સ્તરના ખેલાડીઓ તૈયાર કરવામાં મદદ |
અગાઉની રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો:
| 1લી | 2000 | એડિનબર્ગ, સ્કોટલેન્ડ |
| 2જી | 2004 | બેન્ડિગો, ઓસ્ટ્રેલિયા |
| 3જી | 2008 | પુણે, ભારત |
| 4થી | 2011 | આઇલ ઓફ મેન, યુકે |
| 5મી | 2015 | અપિયા, સમોઆ |
| 6ઠ્ઠી | 2017 | નાસાઉ, બહામાસ |
| 7મી | 2023 | ટ્રિનિડાડ અને ટોબેગો |
| 8મી | 2027 | માલ્ટા |
માલ્ટા (Malta) વિશે
| સ્થાન | ભૂમધ્ય સમુદ્ર (Mediterranean Sea)માં, ઇટાલી (સિસિલી) અને ઉત્તર આફ્રિકા વચ્ચે |
| રાજધાની | વેલેટા (Valletta) |
| ચલણ | યુરો (Euro) |
| ભાષા | માલ્ટીઝ, અંગ્રેજી |
| યુરોપીયન યુનિયન સભ્ય | 2004થી |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- 8મી CYG 2027 યજમાન: માલ્ટા
- પ્રથમ CYG: 2000 (એડિનબર્ગ, સ્કોટલેન્ડ)
- ભારતમાં CYG: 2008 (પુણે)
- નવી રમતો: Sailing, Water Polo
- CYG ખેલાડીઓની ઉંમર: 14-18 વર્ષ
7. બેંક ઓફ બરોડાની UPI-લિંક્ડ ઓવરડ્રાફ્ટ સુવિધા
બેંક ઓફ બરોડા (Bank of Baroda) એ મહિલા સ્વ-સહાય જૂથો (SHGs) માટે UPI-લિંક્ડ ઓવરડ્રાફ્ટ સુવિધા શરૂ કરી છે. આ સુવિધા આપનાર દેશનું આ પ્રથમ બેંક છે.
સુવિધાની વિગતો
| બેંક | બેંક ઓફ બરોડા (Bank of Baroda) |
| સુવિધા | UPI-linked Overdraft Facility |
| લાભાર્થી | મહિલા સ્વ-સહાય જૂથો (SHGs)ના Pradhan Mantri Jan Dhan Yojana (PMJDY) ખાતાધારકો |
| ઓવરડ્રાફ્ટ મર્યાદા | ₹5,000 સુધી |
| ઉપયોગ | UPI Apps (PhonePe, Google Pay, bob Pay) દ્વારા સીધો ઉપયોગ |
| લોન્ચ સ્થળ | હૈદરાબાદ |
| લોન્ચ કરનાર | કેન્દ્રીય મંત્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણ |
| સમારોહ | 25મી Chairman Level Credit Committee બેઠક |
ઓવરડ્રાફ્ટ (Overdraft – OD) સુવિધા શું છે?
| વ્યાખ્યા | બેંક ખાતા સાથે જોડાયેલી એક સુવિધા જેમાં ખાતામાં શૂન્ય બેલેન્સ હોય તો પણ નિશ્ચિત મર્યાદા સુધી રકમ ઉપાડી શકાય |
| પ્રકાર | ટૂંકા ગાળાનું લોન (Short-term Loan) |
| આ સુવિધાની ખાસિયત | બ્રાન્ચના ચક્કર લગાવવાની જરૂર નથી; UPI દ્વારા સીધો ઉપયોગ |
સુવિધાના ફાયદા:
- ડિજિટલ પહોંચ: ગ્રામીણ મહિલાઓને ડિજિટલ ક્રેડિટની સરળ પહોંચ
- સમયની બચત: બ્રાન્ચમાં જવાની જરૂર નથી
- લવચીક ઉપયોગ: UPI QR કોડ સ્કેન કરીને ચુકવણી
- ઓનલાઇન ચુકવણી: ઓનલાઇન રિપેમેન્ટની સુવિધા
બેંક ઓફ બરોડા (Bank of Baroda) વિશે
| સ્થાપના | 1908 |
| મુખ્યાલય | વડોદરા, ગુજરાત |
| પ્રકાર | સાર્વજનિક ક્ષેત્રની બેંક (PSU) |
| ટેગલાઇન | “India’s International Bank” |
| મુખ્ય કાર્યકારી અધિકારી | દેબદત્ત ચંદ (વર્તમાન) |
પ્રધાનમંત્રી જન ધન યોજના (PMJDY) વિશે:
| શરૂઆત | 28 ઓગસ્ટ 2014 |
| ઉદ્દેશ્ય | દરેક પરિવારને બેંક ખાતું |
| લાભાર્થીઓ | 50 કરોડથી વધુ ખાતાધારકો |
| ઓવરડ્રાફ્ટ સુવિધા | પાત્ર ખાતાધારકોને ₹5,000 સુધી |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- UPI-લિંક્ડ ઓવરડ્રાફ્ટ શરૂ કરનાર પ્રથમ બેંક: બેંક ઓફ બરોડા
- ઓવરડ્રાફ્ટ મર્યાદા: ₹5,000
- લાભાર્થી: PMJDY હેઠળની મહિલા SHG સભ્યો
- લોન્ચ સ્થળ: હૈદરાબાદ
- બેંક ઓફ બરોડાનું મુખ્યાલય: વડોદરા, ગુજરાત
- ટેગલાઇન: “India’s International Bank”
8. અસમ રાઇફલ્સનો 191મો સ્થાપના દિવસ
અસમ રાઇફલ્સ (Assam Rifles) એ 24 માર્ચ 2026ના રોજ પોતાનો 191મો સ્થાપના દિવસ (Raising Day) ઉજવ્યો.
સ્થાપના દિવસની ઉજવણીની વિગતો
| આયોજક | અસમ રાઇફલ્સ (Assam Rifles) |
| સ્થળ | શિલોંગ, મેઘાલય (વોર મેમોરિયલ) |
| તારીખ | 24 માર્ચ 2026 |
| ડાયરેક્ટર જનરલ (DG) | લેફ્ટનન્ટ જનરલ વિકાસ લખેરા |
| વિશેષ સન્માન | 3 બટાલિયનને આર્મી ચીફ યુનિટ સિટેશન; 8મી અસમ રાઇફલ્સને “The bravest of the brave” ખિતાબ |
અસમ રાઇફલ્સ (Assam Rifles) વિશે વિસ્તૃત માહિતી
| સ્થાપના | 1835 |
| પ્રકાર | અર્ધલશ્કરી દળ (Paramilitary Force) |
| નિયમનકારી મંત્રાલય | ગૃહ મંત્રાલય (Ministry of Home Affairs) |
| મુખ્યાલય | શિલોંગ, મેઘાલય |
| ડાયરેક્ટર જનરલ | લેફ્ટનન્ટ જનરલ વિકાસ લખેરા |
| ઉપનામ | “પૂર્વોત્તરનો પ્રહરી” (Sentinels of the Northeast) |
| મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય | ભારત-મ્યાનમાર સરહદની સુરક્ષા; પૂર્વોત્તર ભારતમાં શાંતિ અને સ્થિરતા જાળવવી |
મહત્વપૂર્ણ તથ્યો:
- અસમ રાઇફલ્સ ભારતનું સૌથી જૂનું અર્ધલશ્કરી દળ (Oldest Paramilitary Force) છે.
- આ દળ ગૃહ મંત્રાલયના વહીવટી નિયંત્રણ હેઠળ કાર્ય કરે છે, જ્યારે સંરક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા તેની કાર્યકારી કમાન્ડ (Operational Command) ચલાવવામાં આવે છે.
- આ દળ ભારત-મ્યાનમાર સરહદ (1,643 કિમી)ની સુરક્ષા કરે છે.
| અસમ રાઇફલ્સ | 1835 | શિલોંગ | ભારત-મ્યાનમાર સરહદ, પૂર્વોત્તર |
| BSF | 1965 | નવી દિલ્હી | પાકિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશ સરહદ |
| CRPF | 1939 | નવી દિલ્હી | આંતરિક સુરક્ષા, નક્સલ વિરોધી કામગીરી |
| ITBP | 1962 | નવી દિલ્હી | ભારત-ચીન સરહદ (હિમાલય) |
| SSB | 1963 | નવી દિલ્હી | નેપાળ અને ભૂટાન સરહદ |
| CISF | 1969 | નવી દિલ્હી | મહત્વપૂર્ણ સ્થાનો અને ઉદ્યોગોની સુરક્ષા |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- સ્થાપના દિવસ: 24 માર્ચ (191મો, 2026)
- મુખ્યાલય: શિલોંગ, મેઘાલય
- ડાયરેક્ટર જનરલ: લેફ્ટનન્ટ જનરલ વિકાસ લખેરા
- ઉપનામ: “પૂર્વોત્તરનો પ્રહરી”
- સૌથી જૂનું અર્ધલશ્કરી દળ: અસમ રાઇફલ્સ (1835)
- નિયમનકારી મંત્રાલય: ગૃહ મંત્રાલય (MHA)
9. પેટ્રોલિયમ અને પ્રાકૃતિક ગેસ પાઇપલાઇન (સંશોધન) આદેશ 2026
કેન્દ્ર સરકારે દેશભરમાં પ્રાકૃતિક ગેસ અને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની પાઇપલાઇનના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને મજબૂત કરવા માટે એક નવો સંશોધન આદેશ (Amendment Order) જારી કર્યો છે.
આદેશની વિગતો
| સંશોધિત કાયદો | Petroleum and Minerals Pipelines (Acquisition of Right of User in Land) Act, 1962 |
| ઉદ્દેશ્ય | પાઇપલાઇન બિછાવવાની પ્રક્રિયા સરળ બનાવવી અને ઉર્જા પુરવઠાની સુરક્ષા (Energy Security) વધારવી |
| નિયમનકર્તા સંસ્થાને અધિકાર | Petroleum and Natural Gas Regulatory Board (PNGRB) ને પાઇપલાઇન નેટવર્કના વિસ્તાર અને નિગરાની માટે અધિકારો |
| મુખ્ય લક્ષ્ય | “One Nation, One Gas Grid” |
PNGRB (Petroleum and Natural Gas Regulatory Board) વિશે
| સ્થાપના | 2006 (PNGRB Act, 2006 હેઠળ) |
| મુખ્યાલય | નવી દિલ્હી |
| ઉદ્દેશ્ય | પેટ્રોલિયમ, પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો અને પ્રાકૃતિક ગેસથી સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓનું નિયમન કરવું અને ગ્રાહકોના હિતોનું રક્ષણ કરવું |
“One Nation, One Gas Grid” શું છે?
વિગત:
- આ સરકારનો એક મહત્વપૂર્ણ લક્ષ્યાંક છે જેનો ઉદ્દેશ્ય સમગ્ર દેશમાં પ્રાકૃતિક ગેસની પાઇપલાઇન નેટવર્કને જોડવાનો છે.
- હાલમાં ભારતમાં લગભગ 22,000 કિમીની ગેસ પાઇપલાઇન નેટવર્ક છે.
- સરકારનો લક્ષ્યાંક 2030 સુધીમાં આને 35,000 કિમી સુધી વિસ્તારવાનો છે.
- આ નેટવર્ક હેઠળ પ્રાકૃતિક ગેસનો હિસ્સો વર્તમાન 6.5%થી વધારીને 2030 સુધીમાં 15% કરવાનો લક્ષ્યાંક છે.
ભારતની મુખ્ય ગેસ પાઇપલાઇન્સ
| HBJ પાઇપલાઇન | 2,500 | હજીરા-વિજયપુર-જગદીશપુર |
| દહેજ-વિજયપુર | 500 | દહેજ (ગુજરાત)થી વિજયપુર (મધ્ય પ્રદેશ) |
| ઈસ્ટ વેસ્ટ પાઇપલાઇન | 1,200 | ગુજરાતથી પશ્ચિમ બંગાળ |
| ઉર્જા ગંગા | 2,600 | જગદીશપુર (યુપી)થી હલ્દિયા (પશ્ચિમ બંગાળ) |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- સંશોધિત કાયદો: Petroleum and Minerals Pipelines Act, 1962
- નિયમનકર્તા: PNGRB (Petroleum and Natural Gas Regulatory Board)
- PNGRB સ્થાપના: 2006
- મુખ્ય લક્ષ્ય: “One Nation, One Gas Grid”
- ઉદ્દેશ્ય: ઉર્જા સુરક્ષા અને પાઇપલાઇન વિસ્તાર
10. આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ દ્વારા RCBનું સંપૂર્ણ સ્વામિત્વ
આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ (Aditya Birla Group) એ ઈન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ (IPL)ની પ્રખ્યાત ટીમ રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોર (RCB) નું સંપૂર્ણ સ્વામિત્વ (Full Ownership) હાંસલ કર્યું છે.
સંપાદનની વિગતો
| ખરીદનાર | આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ (Aditya Birla Group) |
| ટીમ | રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોર (Royal Challengers Bangalore – RCB) |
| વેચનાર | Diageo India (United Spirits Limited) |
| સ્પર્ધા | ઈન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ (IPL) |
| હોમ ગ્રાઉન્ડ | એમ. ચિન્નાસ્વામી સ્ટેડિયમ, બેંગલોર |
RCB (રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોર) વિશે
| સ્થાપના | 2008 (IPLના પ્રથમ સીઝનમાં) |
| મુખ્યાલય | બેંગલોર, કર્ણાટક |
| હોમ ગ્રાઉન્ડ | એમ. ચિન્નાસ્વામી સ્ટેડિયમ |
| પ્રથમ સ્વામી | United Spirits Limited (Diageo India) |
| નવા સ્વામી | આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ |
| ટીમના પ્રખ્યાત ખેલાડી | વિરાટ કોહલી (ભૂતપૂર્વ કેપ્ટન) |
આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ (Aditya Birla Group) વિશે
| સ્થાપના | 1857 |
| મુખ્યાલય | મુંબઈ, મહારાષ્ટ્ર |
| અધ્યક્ષ | કુમાર મંગલમ બિરલા |
| મુખ્ય ક્ષેત્રો | સિમેન્ટ, મેટલ્સ, ફેશન, ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસિસ, ટેલિકોમ (Vodafone Idea), હવે સ્પોર્ટ્સ |
આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપના મુખ્ય ઉપક્રમો:
| સિમેન્ટ | UltraTech Cement |
| મેટલ્સ | Hindalco Industries |
| ફેશન | Pantaloons, Louis Philippe, Van Heusen, Allen Solly |
| ટેલિકોમ | Vodafone Idea (Vi) |
| ફાઇનાન્સ | Aditya Birla Capital |
IPL (ઈન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ) વિશે
| શરૂઆત | 2008 |
| નિયમનકર્તા | Board of Control for Cricket in India (BCCI) |
| ટીમોની સંખ્યા | 10 (વર્તમાન) |
| પ્રથમ વિજેતા | રાજસ્થાન રોયલ્સ (2008) |
| સૌથી વધુ વિજેતા | મુંબઈ ઈન્ડિયન્સ (5 વખત) |
IPL ટીમો અને તેમના સ્વામીઓ (વર્તમાન):
| મુંબઈ ઈન્ડિયન્સ | રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ |
| ચેન્નઈ સુપર કિંગ્સ | ઈન્ડિયા સિમેન્ટ્સ |
| કોલકાતા નાઈટ રાઈડર્સ | શાહ રુખ ખાન (Red Chillies Entertainment) |
| રાજસ્થાન રોયલ્સ | Manoj Badale (Emerging Media) |
| પંજાબ કિંગ્સ | Preity Zinta સાથેનું કન્સોર્ટિયમ |
| દિલ્હી કેપિટલ્સ | GMR Group અને JSW Group |
| રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોર | આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ |
| સનરાઈઝર્સ હૈદરાબાદ | Sun TV Network |
| લખનૌ સુપર જાયન્ટ્સ | RPSG Group |
| ગુજરાત ટાઇટન્સ | CVC Capital Partners |
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ
- RCBનું નવું સ્વામિત્વ: આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ
- વેચનાર: Diageo India (United Spirits Limited)
- RCBનું હોમ ગ્રાઉન્ડ: એમ. ચિન્નાસ્વામી સ્ટેડિયમ, બેંગલોર
- IPLની શરૂઆત: 2008
- IPLના નિયમનકર્તા: BCCI
- આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપના અધ્યક્ષ: કુમાર મંગલમ બિરલા
કરંટ અફેર્સ ના પ્રશ્નો MCQ (26 માર્ચ 2026)
પ્રશ્ન 1: સ્વતંત્ર ભારતમાં સમાન નાગરિક સંહિતા (UCC) બિલ લાગુ કરનાર ભારતનું બીજું રાજ્ય કયું બન્યું છે?
A) મહારાષ્ટ્ર
B) ગુજરાત
C) ઉત્તર પ્રદેશ
D) મધ્ય પ્રદેશ
પ્રશ્ન 2: UCC નો ઉલ્લેખ ભારતના બંધારણના કયા અનુચ્છેદમાં કરવામાં આવ્યો છે?
A) અનુચ્છેદ 14
B) અનુચ્છેદ 21
C) અનુચ્છેદ 44
D) અનુચ્છેદ 51A
પ્રશ્ન 3: આઝાદી પહેલાંથી UCC ધરાવતું ભારતનું એકમાત્ર રાજ્ય કયું છે?
A) ગોવા
B) કેરળ
C) તમિલનાડુ
D) સિક્કિમ
પ્રશ્ન 4: BRICS દ્વારા મહિલા સશક્તિકરણ ટ્રેલબ્લેઝર પુરસ્કાર 2026થી કોને સન્માનિત કરવામાં આવ્યા?
A) મીનાક્ષી લેખી
B) ભૂમિ પેડનેકર
C) શબાના આઝમી
D) કલ્પના સોરેન
પ્રશ્ન 5: BRICS દેશોની સંખ્યા કેટલી છે?
A) 4
B) 5
C) 6
D) 7
પ્રશ્ન 6: સૂરીકુમેરુ ગોવિંદ ભટ કયા લોકનૃત્ય સાથે સંબંધિત હતા?
A) કથકલી
B) કુચિપુડી
C) યક્ષગાન
D) ઓડિસી
પ્રશ્ન 7: યક્ષગાનની ‘ટેન્કુ તિટ્ટુ’ શૈલી કયા વિસ્તારમાં પ્રચલિત છે?
A) ઉત્તર કર્ણાટક
B) દક્ષિણ કર્ણાટક
C) પૂર્વ કર્ણાટક
D) પશ્ચિમ કર્ણાટક
પ્રશ્ન 8: ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026માં મહિલા એકલનું ખિતાબ કોણે જીત્યું?
A) અનાહત સિંહ
B) દીપિકા પલ્લીકલ
C) જોશના ચિનપ્પા
D) સૌરવ ઘોષાલ
પ્રશ્ન 9: ઈન્ડિયન ઓપન સ્ક્વોશ 2026 ક્યાં આયોજિત થયું?
A) ચેન્નઈ
B) બેંગલોર
C) મુંબઈ
D) દિલ્હી
પ્રશ્ન 10: ગ્લોબ નેટવર્કની 12મી સ્ટીયરિંગ કમિટી બેઠકની મેજબાની કોણે કરી?
A) ચીન
B) સાઉદી અરેબિયા
C) ભારત
D) યુએસએ
પ્રશ્ન 11: ગ્લોબ નેટવર્કની સ્થાપના કયા વર્ષે થઈ?
A) 2018
B) 2019
C) 2020
D) 2021
પ્રશ્ન 12: 8મી રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો (CYG) 2027ની મેજબાની કયો દેશ કરશે?
A) માલ્ટા
B) સ્કોટલેન્ડ
C) ઓસ્ટ્રેલિયા
D) ઈંગ્લેન્ડ
પ્રશ્ન 13: પ્રથમ રાષ્ટ્રમંડળ યુવા રમતો (CYG) ક્યારે અને ક્યાં યોજાઈ?
A) 2000, એડિનબર્ગ
B) 2004, બેન્ડિગો
C) 2008, પુણે
D) 2011, આઇલ ઓફ મેન
પ્રશ્ન 14: મહિલા SHG સભ્યો માટે ભારતનું પ્રથમ UPI-લિંક્ડ ઓવરડ્રાફ્ટ કોણે લોન્ચ કર્યું?
A) SBI
B) HDFC Bank
C) RBI
D) બેંક ઓફ બરોડા
પ્રશ્ન 15: બેંક ઓફ બરોડાની UPI-લિંક્ડ ઓવરડ્રાફ્ટ સુવિધા હેઠળ કેટલી મર્યાદા આપવામાં આવે છે?
A) ₹2,000
B) ₹3,000
C) ₹5,000
D) ₹10,000
પ્રશ્ન 16: બેંક ઓફ બરોડાની ટેગલાઇન શું છે?
A) Pure Banking, Nothing Else
B) The Name You Can Bank Upon
C) India’s International Bank
D) Relationships Beyond Banking
પ્રશ્ન 17: અસમ રાઇફલ્સનો 191મો સ્થાપના દિવસ ક્યારે ઉજવવામાં આવ્યો?
A) 22 માર્ચ 2026
B) 23 માર્ચ 2026
C) 24 માર્ચ 2026
D) 25 માર્ચ 2026
પ્રશ્ન 18: અસમ રાઇફલ્સનું મુખ્યાલય ક્યાં છે?
A) ગુવાહાટી
B) શિલોંગ
C) ઇમ્ફાલ
D) કોહિમા
પ્રશ્ન 19: કેન્દ્ર સરકારે પેટ્રોલિયમ અને પ્રાકૃતિક ગેસ પાઇપલાઇન માટે કયા કાયદામાં સંશોધન કર્યું?
A) Petroleum Act, 1934
B) Petroleum and Minerals Pipelines Act, 1962
C) Oil Industry Act, 1974
D) Natural Gas Act, 1998
પ્રશ્ન 20: PNGRBની સ્થાપના કયા વર્ષે થઈ?
A) 2000
B) 2004
C) 2006
D) 2008
પ્રશ્ન 21: સરકારનો ‘One Nation, One Gas Grid’ લક્ષ્યાંક કયા ક્ષેત્ર સાથે સંબંધિત છે?
A) વીજળી
B) પ્રાકૃતિક ગેસ
C) પેટ્રોલિયમ
D) કોલસો
પ્રશ્ન 22: IPL ટીમ ‘રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોર’નું સંપૂર્ણ સ્વામિત્વ કોણે ખરીદ્યું?
A) રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ
B) ટાટા ગ્રૂપ
C) આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપ
D) અદાની ગ્રૂપ
પ્રશ્ન 23: RCBનું હોમ ગ્રાઉન્ડ કયું છે?
A) વાનખેડે સ્ટેડિયમ
B) ઈડન ગાર્ડન્સ
C) એમ. ચિન્નાસ્વામી સ્ટેડિયમ
D) અરૂણ જેટલી સ્ટેડિયમ
પ્રશ્ન 24: આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપના અધ્યક્ષ કોણ છે?
A) મુકેશ અંબાણી
B) ગૌતમ અદાની
C) કુમાર મંગલમ બિરલા
D) રતન ટાટા
પ્રશ્ન 25: અસમ રાઇફલ્સનો ઉપનામ શું છે?
A) ઉત્તરનો પ્રહરી
B) પૂર્વોત્તરનો પ્રહરી
C) સરહદનો પ્રહરી
D) હિમાલયનો પ્રહરી
જવાબો
| 1 | B | 10 | C | 19 | B |
| 2 | C | 11 | C | 20 | C |
| 3 | A | 12 | A | 21 | B |
| 4 | D | 13 | A | 22 | C |
| 5 | B | 14 | D | 23 | C |
| 6 | C | 15 | C | 24 | C |
| 7 | B | 16 | C | 25 | B |
| 8 | A | 17 | C | ||
| 9 | C | 18 | B |