નમસ્કાર મિત્રો, આજે 16 એપ્રિલ 2026 ના રોજ વિશ્વભરમાં અને ભારતમાં ઘણી મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ બની છે. ચાલો, આજના મુખ્ય સમાચારોને વિગતવાર સમજીએ.
1. બિહારના 24મા મુખ્યમંત્રી: સમ્રાટ ચૌધરી
BJPના નેતા સમ્રાટ ચૌધરી એ બિહારના 24મા મુખ્યમંત્રી તરીકે શપથ લીધા છે. તેઓ બિહારના પ્રથમ BJP મુખ્યમંત્રી બન્યા છે. તેઓ તારાપુર વિધાનસભા બેઠક પરથી ધારાસભ્ય છે. રાજ્યપાલ સૈયદ આતા હસનૈન એ તેમને મુખ્યમંત્રી પદના શપથ અપાવ્યા. તેમણે નીતિશ કુમાર નું સ્થાન લીધું છે. નીતિશ કુમાર 21મી સદીના બિહારના સૌથી લાંબા સમય સુધી રહેનારા મુખ્યમંત્રી હતા. તેમણે 2000થી 2026 સુધી કુલ 10 વખત મુખ્યમંત્રી પદના શપથ લીધા. JDUના બે વરિષ્ઠ નેતાઓ – વિજય કુમાર ચૌધરી અને બિજેન્દ્ર પ્રસાદ યાદવ એ નવા ઉપમુખ્યમંત્રી તરીકે શપથ લીધા છે.
બિહાર વિશે:
- રાજધાની: પટના
- રાજ્યપાલ: સૈયદ આતા હસનૈન
- મુખ્યમંત્રી: સમ્રાટ ચૌધરી
- વિધાનસભા બેઠકો: 243
- લોકસભા બેઠકો: 40
- રાજ્યસભા બેઠકો: 16
2. વિસ્ડન ક્રિકેટર્સ અલમનાક 2026: ભારતીય ખેલાડીઓનો દબદબો
વિસ્ડન ક્રિકેટર્સ અલમનાક (Wisden Cricketers’ Almanack) ના 163મા આવૃત્તિ ની ઘોષણા કરવામાં આવી છે. આને “ક્રિકેટની બાઇબલ (Bible of Cricket)” તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તેની શરૂઆત 1864 માં જ્હોન વિસ્ડન દ્વારા કરવામાં આવી હતી.
મુખ્ય પુરસ્કાર વિજેતાઓ:
| પુરસ્કાર | વિજેતા |
|---|---|
| Leading Women’s Player in the World | દીપ્તિ શર્મા (Deepti Sharma) – ભારત |
| Leading Men’s Cricketer in the World | મિશેલ સ્ટાર્ક (Mitchell Starc) – ઓસ્ટ્રેલિયા |
| Leading T20 Player in the World | અભિષેક શર્મા (Abhishek Sharma) – ભારત |
| Wisden Trophy | શુભમન ગિલ (Shubman Gill) – ભારત |
Wisden’s Five Cricketers of the Year (4 ભારતીય):
| ક્રમ | ખેલાડી | દેશ |
|---|---|---|
| 1 | શુભમન ગિલ | ભારત |
| 2 | રવિન્દ્ર જાડેજા | ભારત |
| 3 | ઋષભ પંત | ભારત |
| 4 | મોહમ્મદ સિરાજ | ભારત |
| 5 | હસીબ હમીદ | ઈંગ્લેન્ડ |
નોંધ: વિરેન્દ્ર સેહવાગ પ્રથમ ભારતીય હતા જેમને ‘Wisden Leading Cricketer In The World’ (2008) નો પુરસ્કાર મળ્યો હતો.
3. કોન્યાક જનજાતિની પરંપરાગત ઔષધિમાં કેન્સર વિરોધી ક્ષમતા
નાગાલેન્ડની કોન્યાક જનજાતિ (Konyak Tribe) ની પરંપરાગત હર્બલ ઔષધિમાં કેન્સર વિરોધી ક્ષમતા (Anti-cancer Potential) શોધી કાઢવામાં આવી છે. આ સંશોધન નાગાલેન્ડ યુનિવર્સિટી, બેરહામપુર યુનિવર્સિટી અને સેવીથા મેડિકલ કોલેજ ની સંયુક્ત સંશોધન ટીમ દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે. આ સંશોધન ‘માઇક્રોકેમિકલ જર્નલ (Microchemical Journal) ‘ માં પ્રકાશિત થયું છે. આમાં કોન્યાક આદિવાસી વૈદ્યો દ્વારા પરંપરાગત રીતે ઉપયોગમાં લેવાતા 5 પૌષ્ટિકોના ફોર્મ્યુલેશન નું પ્રથમ વખત વૈજ્ઞાનિક વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું છે.
કોન્યાક જનજાતિ વિશે:
- મુખ્યત્વે નાગાલેન્ડના મોન જિલ્લા માં, તેમજ અરુણાચલ પ્રદેશ (તિરપ અને ચાંગલાંગ જિલ્લા) અને મ્યાંમાર ના સીમાવર્તી વિસ્તારોમાં રહે છે.
- તેમને ઐતિહાસિક રીતે ભારતની ‘વોરિયર ટ્રાઇબ’ (યોદ્ધા જનજાતિ) અને ‘હેડહન્ટર્સ’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
- આઓલિયાંગ મોન્યુ (Aoleang Monyu) – કોન્યાક જનજાતિનો મુખ્ય તહેવાર છે.
કેન્સર વિશે:
- કેન્સરના કેસોમાં ભારત વિશ્વમાં 3જા ક્રમે છે (ચીન અને યુએસએ પછી).
- વિશ્વ કેન્સર દિવસ: 4 ફેબ્રુઆરી
4. ONE8 સ્પોર્ટસવેર બ્રાન્ડના બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર: સ્મૃતિ મંધાના
સ્મૃતિ મંધાના (Smriti Mandhana) ને ONE8 સ્પોર્ટસવેર બ્રાન્ડ (ONE8 Sportswear Brand) નો બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર બનાવવામાં આવ્યો છે. આ ભાગીદારી સાથે, વિરાટ કોહલી અને સ્મૃતિ મંધાના હવે એક જ બ્રાન્ડ ઇકોસિસ્ટમ (ONE8) હેઠળ એકસાથે આવી ગયા છે. ONE8 એક હાઈ-પર્ફોર્મન્સ સ્પોર્ટસવેર બ્રાન્ડ છે.
એગિલિટાસ (Agilitas) શું છે?
- તે ભારતનું એક ઉભરતું સ્પોર્ટસવેર પ્લેટફોર્મ છે.
- તેની સ્થાપના પુમા ઇન્ડિયાના ભૂતપૂર્વ વડા અભિષેક ગાંગુલી દ્વારા કરવામાં આવી છે.
- CEO: અભિષેક ગાંગુલી
સ્મૃતિ મંધાના વિશે:
- મૂળ: મુંબઈ
- અર્જુન પુરસ્કાર: 2019
- Wisden Leading Cricketer in the World: 2025
- ICC ODI Cricketer of the Year: 2024
- ICC Cricketer of the Year: 2018 અને 2021
5. વિશ્વ કલા દિવસ (World Art Day) – 15 એપ્રિલ
વિશ્વ કલા દિવસ (World Art Day) દર વર્ષે 15 એપ્રિલ ના રોજ ઉજવવામાં આવે છે. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વિશ્વભરમાં કલાના વિકાસ, પ્રસાર અને આનંદને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે. 2026ની થીમ છે: “Art for Unity and Healing” (એકતા અને ઉપચાર માટે કલા). આ દિવસને મનાવવાની શરૂઆત 2012 માં આંતરરાષ્ટ્રીય કલા સંગઠન (International Association of Art – IAA) દ્વારા કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ, 2019 માં યુનેસ્કો (UNESCO) એ તેને માન્યતા આપી.
નોંધ: વિશ્વ વૉઇસ દિવસ (World Voice Day) અને હાથી બચાવો દિવસ (Save the Elephant Day) 16 એપ્રિલ ના રોજ મનાવવામાં આવે છે.
6. પ્રોજેક્ટ હિમ સરોવર: લદ્દાખમાં જળ સુરક્ષા માટે પહેલ
લદ્દાખ (Ladakh) માં જળ સુરક્ષા (Water Security) સુનિશ્ચિત કરવા માટે વૈજ્ઞાનિકોએ ‘પ્રોજેક્ટ હિમ સરોવર (Project Him Sarovar)’ શરૂ કર્યો છે. આ પ્રોજેક્ટને લદ્દાખના લેફ્ટનન્ટ ગવર્નર વિનય કુમાર સક્સેના દ્વારા લોન્ચ કરવામાં આવ્યો. આનો ઉદ્દેશ્ય શિયાળામાં પડતા બરફ અને ગ્લેશિયરોમાંથી પીગળતા પાણીને વૈજ્ઞાનિક રીતે સંગ્રહિત કરવાનો છે, જેથી ખેતી અને દૈનિક જરૂરિયાતો માટે વર્ષભર પાણી મળી શકે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ લેહ અને કારગિલ માં 50 નાના જળાશયો નું નિર્માણ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
નોંધ: UIDAI એ આધાર ડેટાબેઝમાં લદ્દાખ ને જમ્મુ-કાશ્મીર થી અલગ કરીને એક સ્વતંત્ર એકમ તરીકે માન્યતા આપી દીધી છે. હવે આધાર રેકોર્ડમાં લદ્દાખ માટે એક નવો સ્ટેટ કોડ ’39’ ફાળવવામાં આવ્યો છે.
7. ICC માસિક પુરસ્કારો (માર્ચ 2026): સંજુ સેમસન અને મેલી કેર
આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ પરિષદ (International Cricket Council – ICC) એ માર્ચ 2026 માટેના મેન્સ પ્લેયર ઓફ ધ મન્થ અને વિમેન્સ પ્લેયર ઓફ ધ મન્થ ની ઘોષણા કરી છે. ભારતના ઓપનર સંજુ સેમસન (Sanju Samson) ને ICC મેન્સ પ્લેયર ઓફ ધ મન્થ ચૂંટવામાં આવ્યા છે. તેમને ICC મેન્સ T20 વર્લ્ડ કપ 2026 માં તેમના અસાધારણ પ્રદર્શન માટે ‘પ્લેયર ઓફ ધ ટૂર્નામેન્ટ’ થી પણ નવાજવામાં આવ્યા છે.
સંજુ સેમસન વિશે:
- જન્મ: 11 નવેમ્બર 1994, તિરુવનંતપુરમ, કેરળ
મહિલા કેટેગરી:
ન્યુઝીલેન્ડની ઓલ-રાઉન્ડર મેલી કેર (Melie Kerr) એ માર્ચ 2026 માટે ‘ICC વિમેન્સ પ્લેયર ઓફ ધ મન્થ’ નો ખિતાબ જીત્યો. આ તેમનો ત્રીજો ICC માસિક પુરસ્કાર છે. તે પહેલાં ફેબ્રુઆરી 2022 અને ઓક્ટોબર 2024 માં પણ તેઓ આ સન્માન પ્રાપ્ત કરી ચૂક્યા છે.
8. IMF વર્લ્ડ ઇકોનોમિક આઉટલુક રિપોર્ટ: ભારત ચોથી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા
આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય ભંડોળ (International Monetary Fund – IMF) એ તેની “વર્લ્ડ ઇકોનોમિક આઉટલુક (World Economic Outlook – WEO)” રિપોર્ટ જારી કરી છે. જેનું શીર્ષક “Global Economy In The Shadow Of War” છે. આ રિપોર્ટ મુજબ, ભારત હવે જાપાનને પાછળ છોડીને વિશ્વની 4થી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બની ગયું છે. ભારતની નોમિનલ GDP લગભગ $4.3 ટ્રિલિયન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે.
વિશ્વની ટોચની અર્થવ્યવસ્થાઓ:
| ક્રમ | દેશ |
|---|---|
| 1 | યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ (USA) |
| 2 | ચીન (China) |
| 3 | જર્મની (Germany) |
| 4 | ભારત (India) |
અન્ય મુખ્ય અંદાજો:
- વૃદ્ધિ દર (FY 2026-27): IMF એ ભારતનો વૃદ્ધિ દર વધારીને 6.5% કર્યો છે.
- વૈશ્વિક વૃદ્ધિમાં યોગદાન: ભારતનો યોગદાન લગભગ 17% રહેવાનો અંદાજ છે, જે ચીન પછી બીજા ક્રમે છે.
IMF વિશે:
- સ્થાપના: 1944 (બ્રેટન વુડ્સ કોન્ફરન્સ)
- મુખ્યાલય: વોશિંગ્ટન ડી.સી., યુએસએ
- મેનેજિંગ ડિરેક્ટર (MD): ક્રિસ્ટાલિના જ્યોર્જિવા
- મુખ્ય રિપોર્ટ્સ: WEO અને GFSR (Global Financial Stability Report)
9. સ્ટાર્ટઅપ કંપનીઓ માટે ‘ફંડ ઓફ ફંડ્સ’ યોજના
સરકારે નવા સ્ટાર્ટઅપ્સને પૈસા અપાવવા માટે એક મોટો ફંડ બનાવ્યો છે. તેને ‘ફંડ ઓફ ફંડ્સ (Fund of Funds)’ કહેવામાં આવે છે. આ યોજના વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલય (Ministry of Commerce and Industry) દ્વારા સંચાલિત કરવામાં આવી રહી છે. સરકાર સીધી કંપનીઓને પૈસા ન આપતા, તે સંસ્થાઓ (AIFs – Alternative Investment Funds) ને પૈસા આપે છે જે આગળ જઈને સ્ટાર્ટઅપ્સમાં રોકાણ કરે છે. આ ફંડનું સંચાલન SIDBI કરે છે.
SIDBI (Small Industries Development Bank of India) વિશે:
- સ્થાપના: 1990
- મુખ્યાલય: લખનૌ, ઉત્તર પ્રદેશ
- તે એક જાહેર ક્ષેત્રની બેંક છે, જે MSME ને લોન અને આર્થિક સહાય પૂરી પાડે છે.
નોંધ: ભારતમાં દર વર્ષે 16 જાન્યુઆરી ના રોજ ‘રાષ્ટ્રીય સ્ટાર્ટઅપ દિવસ (National Startup Day) મનાવવામાં આવે છે.
10. ભારત-તાઇવાન ઔદ્યોગિક પાર્ક: ગુજરાતના સાનંદ અને ધોલેરામાં
ભારત અને તાઇવાન એ ગુજરાતના સાનંદ અને ધોલેરા સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિજિયન્સ (SIR) માં એક સમર્પિત ઔદ્યોગિક પાર્ક (Industrial Park) વિકસાવવાનો નિર્ણય લીધો છે. આ પાર્ક મુખ્યત્વે સેમિકન્ડક્ટર ચિપ્સ, ડિસ્પ્લે ફેબ્રિકેશન અને ઇલેક્ટ્રોનિક કમ્પોનન્ટ્સ ના નિર્માણ પર કેન્દ્રિત હશે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ શરૂઆતી તબક્કામાં $2 બિલિયનથી $5 બિલિયન સુધીના રોકાણનો અંદાજ છે. આ પ્રોજેક્ટ વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલય અને MeitY ના સમન્વયથી સંચાલિત કરવામાં આવી રહ્યો છે.
નોંધ: સાનંદ અને ધોલેરા ગુજરાતના ઔદ્યોગિક વિકાસના મુખ્ય કેન્દ્રો છે.
માર્ગદર્શિકા – મહત્વપૂર્ણ યાદ રાખવા જેવા મુદ્દાઓ
| ક્રમ | મુદ્દો | વિગત |
|---|---|---|
| 1 | બિહારના નવા CM | સમ્રાટ ચૌધરી (પ્રથમ BJP CM), ઉપCM: વિજય કુ. ચૌધરી, બિજેન્દ્ર યાદવ |
| 2 | Wisden Leading Women’s Cricketer | દીપ્તિ શર્મા |
| 3 | Wisden Leading T20 Player | અભિષેક શર્મા |
| 4 | Wisden Five Cricketers | 4 ભારતીય (ગિલ, જાડેજા, પંત, સિરાજ) |
| 5 | કોન્યાક જનજાતિ | નાગાલેન્ડ, કેન્સર વિરોધી ઔષધિ, Aoleang Monyu તહેવાર |
| 6 | ONE8 બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર | સ્મૃતિ મંધાના (વિરાટ કોહલી સાથે) |
| 7 | વિશ્વ કલા દિવસ | 15 એપ્રિલ, 2026 થીમ: “Art for Unity and Healing” |
| 8 | પ્રોજેક્ટ હિમ સરોવર | લદ્દાખ, 50 નાના જળાશયો, આધાર સ્ટેટ કોડ 39 |
| 9 | ICC માસિક પુરસ્કાર | મેન્સ: સંજુ સેમસન, વિમેન્સ: મેલી કેર |
| 10 | IMF WEO રિપોર્ટ | ભારત 4થી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા ($4.3T), 6.5% વૃદ્ધિ |
| 11 | ફંડ ઓફ ફંડ્સ | SIDBI દ્વારા સંચાલિત, સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે |
| 12 | ભારત-તાઇવાન ઇન્ડસ્ટ્રિયલ પાર્ક | સાનંદ અને ધોલેરા (ગુજરાત) |
MCQ – તમારા જ્ઞાનની કસોટી કરો
પ્રશ્ન 1: બિહારના નવા મુખ્યમંત્રી કોણ બન્યા છે?
A) સુશીલ કુમાર મોદી
B) સમ્રાટ ચૌધરી
C) વિજય કુમાર ચૌધરી
D) બિજેન્દ્ર પ્રસાદ યાદવ
જવાબ: B) સમ્રાટ ચૌધરી
પ્રશ્ન 2: કઈ ભારતીય ખેલાડીને ‘વિસ્ડન લીડિંગ વિમેન્સ ક્રિકેટર ઇન ધ વર્લ્ડ’ નો ખિતાબ આપવામાં આવ્યો છે?
A) સ્મૃતિ મંધાના
B) એલિસ પેરી
C) દીપ્તિ શર્મા
D) હરમનપ્રીત કૌર
જવાબ: C) દીપ્તિ શર્મા
પ્રશ્ન 3: સંશોધકોએ નાગાલેન્ડની કઈ જનજાતિ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા પરંપરાગત હર્બલ ફોર્મ્યુલેશનમાં કેન્સર વિરોધી ક્ષમતા શોધી કાઢી છે?
A) કોન્યાક
B) લોથા
C) અંગામી
D) એઓ
જવાબ: A) કોન્યાક
પ્રશ્ન 4: કઈ ભારતીય મહિલા ક્રિકેટરને એગિલિટાસના સ્પોર્ટસવેર બ્રાન્ડ ONE8 નો બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર નિયુક્ત કરવામાં આવ્યો છે?
A) હરમનપ્રીત કૌર
B) સ્મૃતિ મંધાના
C) મિતાલી રાજ
D) શેફાલી વર્મા
જવાબ: B) સ્મૃતિ મંધાના
પ્રશ્ન 5: વિશ્વ કલા દિવસ દર વર્ષે ક્યારે ઉજવવામાં આવે છે?
A) 14 એપ્રિલ
B) 15 એપ્રિલ
C) 16 એપ્રિલ
D) 17 એપ્રિલ
જવાબ: B) 15 એપ્રિલ
પ્રશ્ન 6: બરફ અને ગ્લેશિયરના પીગળતા પાણીને વૈજ્ઞાનિક રીતે એકત્ર કરીને જળ સંકટનો સામનો કરવા માટે ‘પ્રોજેક્ટ હિમ સરોવર’ ક્યાં શરૂ કરવામાં આવ્યો છે?
A) હિમાચલ પ્રદેશ
B) લદ્દાખ
C) ઉત્તરાખંડ
D) જમ્મુ-કાશ્મીર
જવાબ: B) લદ્દાખ
પ્રશ્ન 7: માર્ચ 2026 માટે ‘ICC મેન્સ પ્લેયર ઓફ ધ મન્થ’ નો પુરસ્કાર કયા ભારતીય ક્રિકેટરે જીત્યો છે?
A) શુભમન ગિલ
B) ઋષભ પંત
C) સંજુ સેમસન
D) યશસ્વી જયસ્વાલ
જવાબ: C) સંજુ સેમસન
પ્રશ્ન 8: એપ્રિલ 2026માં જારી કરાયેલ IMF ની ‘વર્લ્ડ ઇકોનોમિક આઉટલુક’ રિપોર્ટ મુજબ, ભારત વિશ્વની કયી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બની ગયું છે?
A) 3જી
B) 4થી
C) 5મી
D) 6ઠ્ઠી
જવાબ: B) 4થી
પ્રશ્ન 9: સ્ટાર્ટઅપ કંપનીઓની મદદ માટે સરકારે તાજેતરમાં કઈ નવી યોજના શરૂ કરી છે?
A) સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયા ફંડ ઓફ ફંડ્સ
B) લોન ઇન્ડિયા સ્કીમ
C) ડિજિટલ ઇન્ડિયા મિશન
D) મેક ઇન ઇન્ડિયા 2.0
જવાબ: A) સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયા ફંડ ઓફ ફંડ્સ
પ્રશ્ન 10: તાજેતરમાં ઘોષિત ‘ભારત-તાઇવાન ઔદ્યોગિક પાર્ક’ ગુજરાતના કયા બે સ્થળોએ વિકસાવવામાં આવશે?
A) સુરત અને વડોદરા
B) સાનંદ અને ધોલેરા
C) જામનગર અને કાંડલા
D) અમદાવાદ અને રાજકોટ
જવાબ: B) સાનંદ અને ધોલેરા